به گزارش پایگاه اطلاع‌رسانی وزارت جهاد کشاورزی، اکبر آهنگران در گفت‌وگو با خبرنگار ایانا با تأکید بر این‌که فراوری بذر گندم و جو تنها شامل ضدعفونی نبوده و مرحله بوجاری به‌عنوان گام نخست بسیار اهمیت دارد؛ افزود: در این مرحله، بذور ناسالم، بذور علف‌های هرز، بذر گیاهان ناخواسته و حتی بذور آلوده به برخی عوامل خسارت‌زا از توده بذری جدا شده تا مانع ورود ناخواسته آلودگی یا علف هرز به مزرعه شود.

وی ادامه داد: در صورت ورود  بذور علف‌های هرز سمج و یا مقاوم به علف‌کش‌ها به مزرعه، کنترل آن‌ها بسیار دشوار و حتی غیرممکن خواهد بود؛ همچنین بوجاری از انتقال بذور آلوده به نماتد غلات جلوگیری کرده و بذر پاک و سالم را در اختیار کشاورز قرار می‌دهد.

مدیرکل دفتر پیش‌آگاهی و کنترل عوامل خسارت‌زا سازمان حفظ نباتات با اشاره به این‌که برخی بیماری‌های مهم غلات مانند لکه قهوه‌ای نواری جو و نیز سیاهک‌های گندم و جو، تنها از طریق بذر منتقل شده و در طول دوره داشت هیچ قارچ‌کشی برای کنترل آن‌ها وجود ندارد؛ تصریح کرد: بنابراین ضدعفونی بذر با قارچ‌کش‌های توصیه شده توسط حفظ نباتات، قبل از کاشت برای جلوگیری از آلودگی الزامی است.

وی با اشاره به آفات اول فصلی مانند سوسک سیاه و قهوه‌ای گندم که با تغذیه از گیاهچه‌های تازه سبز شده، موجب نابودی آن‌ها می‌شود، توصیه کرد که در مناطقی با سابقه وجود آلودگی، علاوه بر قارچ‌کش، از حشره‌کش‌های تاییدشده نیز برای ضدعفونی بذر استفاده شود تا گیاهچه‌ها در همان مراحل ابتدایی محافظت شود.

آهنگران با تأکید بر این‌که بخش محدودی از بذور مصرفی گندم و جو در کشور گواهی ‌شده است؛ خاطرنشان کرد: این بذور تحت نظارت‌های کامل تولید و فرآوری شده و علاوه بر خلوص ژنتیکی، بوجاری و ضدعفونی نیز روی آن‌ها انجام می‌شود.

وی افزود: با این حال برخی کشاورزان همچنان از بذور خودمصرفی استفاده می‌کنند که در این موارد تأکید بر بوجاری و ضدعفونی کردن این بذور با قارچ‌کش‌ها و در صورت نیاز با حشره‌کش‌های مناسب است.

مدیرکل دفتر پیش‌آگاهی و کنترل عوامل خسارت‌زا سازمان حفظ نباتات اظهار داشت: اغلب قارچ‌کش‌ها و حشره‌کش‌های ثبت‌شده در جهان در کشور ما نیز موجود و ثبت شده ‌است و کشاورزان می‌توانند طبق دستورالعمل‌های سازمان حفظ نباتات و توصیه کارشناسان گیاه‌پزشکی از آن‌ها استفاده کنند.

وی با اشاره به این‌که در صورت ضدعفونی نشدن بذر، بیماری‌هایی مانند سیاهک به‌طور کامل مزرعه را درگیر کرده و هیچ راه کنترلی در طول دوره داشت وجود ندارد؛ افزود: در مورد آفات اول فصل نیز، کشاورز مجبور به چندین بار سم‌پاشی خواهد بود که علاوه بر افزایش هزینه و خطر خسارت، مصرف آفت‌کش را بالا برده که هم خسارت اقتصادی و هم پیامدهای محیط‌زیستی را به دنبال خواهد داشت.

این مسئول ادامه داد: در سال‌های اخیر کارهای ترویجی زیادی انجام شده و اکنون ضدعفونی بذر در بین کشاورزان به‌صورت یک اقدام روتین درآمده است؛ با این حال همچنان رسانه‌ها نقش مهمی در افزایش آگاهی کشاورزان دارند.

آهنگران توضیح داد: نه تنها در ایران بلکه در دنیا نیز برای کنترل سیاهک‌ها به دلیل بذرزاد یا خاک‌زاد بودن این بیماری‌ها راهی جز ضدعفونی بذر با قارچ‌کش وجود ندارد و فعلاً هیچ جایگزین بیولوژیکی برای کنترل آن‌ها موجود نیست.

وی با اشاره به فعالیت گسترده شرکت‌های تولید بذر در کشور و تولید و عرضه بذور گواهی شده  با رعایت دستورالعمل‌های موسسه تحقیقات ثبت و گواهی بذر و نهال و سازمان حفظ نباتات توسط آن‌ها، گفت: این شرکت‌ها تحت نظارت کامل قرار داشته و بذوری که در اختیار کشاورزان قرار می‌دهند، محصولی استاندارد و سالم است؛ بنابراین استفاده از بذور گواهی شده به کشاورزان توصیه می‌شود.

مدیرکل دفتر پیش‌آگاهی و کنترل عوامل خسارت‌زا تأکید کرد: ضدعفونی بذر تنها راه مطمئن برای پیشگیری از بیماری‌های غیرقابل کنترل در طول دوره داشت است و رعایت این موضوع به‌طور مستقیم بر کاهش مصرف سموم، حفظ محیط‌زیست و افزایش عملکرد محصول تأثیر دارد.